پاسخ به شبهه ای در مورد جواز موسیقی

اگر موسیقی حرام می باشد لطف نموده در مورد حدیثی بخاری شریف که در آن پیامبر(صلی الله علیه وسلم ) به عایشه (رضی الله عنها) می گوید چرا همراه شان آوازخوان روانه نکردی آیا نمی دانی که انصار به موسیقی علاقه دارند. نظر خویش را بنوسید.


الحمدلله،

شما حدیث را درست بیان نکرده اید، پیامبر صلی الله علیه وسلم نفرمودند که انصار به موسیقی علاقه دارند! بلکه به عایشه رضی الله عنها فرمودند: که انصار از سرگرمی (و آواز) خوششان می آید.

روایت است که عایشه‌ رضی الله عنها  فارعه  دختراسعد  را  بخانه  شوهرش  -‌نبیط  بن  جابر  انصاری  برد  و  خود  نیز  با  او  رفت‌. پیامبر صلی الله علیه و سلم  گفت‌:«یا عائشة ما کان معکم لهو؟ فإن الانصار یعجبهم اللهو»  [‌ای  عایشه  چرا  سرگرمی  ندارید؟  براستی  مردم  مدینه  از  سرگرمی  و  تفریحات  سالم  خوششان  می‌آید]"‌. بروایت  بخاری  و  احمد  و  دیگران  در  بعضی  از  روایات  این  حدیث  آمده  است‌که  پیامبر صلی الله علیه و سلم    گفت‌:« فهل بعثتم معها جاریة تضرب بالدف، وتغنی؟» [‌آیا  با  وی‌کنیزی  راگسیل‌کرده‌ایدکه  دف  بزند  و  آواز  بخواند؟‌]"‌. عایشه‌گفت‌: ای  رسول  خدا  آن‌کنیز  چه  چیز  بخواند؟  پیامبر صلی الله علیه و سلم    گفت‌: این  ترانه  را  بخواند:

أتیناکم أتیناکم                 فحیونا نحییکم

ولو لا الذهب الاحمر         ما حلت بوادیکم

ولولا الحنطة السمراء       ما سمنت عذاریکم

 [‌آمدیم  بسوی  شما  آمدیم  بسوی  شما  بما  درود  وتحیات  بفرستید،  ما  نیزبشما  درود  و  تحیات  می‌فرستیم  اگرطلای  سرخ  نبود  دختر  ما  به  وادی  شما  و  محله  شما  نمی‌آمد  و  اگرگندم‌گندم‌گون  و  سرخ  نبود  دختران  شما  چاق  و  فربه  نمی‌شدند]"‌.

 

و موسیقی با آواز خواندن متفاوت است، زیرا گاهی شخصی آواز می خواند بدون آنکه با آن موسیقی همراه باشد و آنچه که حرام است موسیقی می باشد نه آواز خواندن، البته آواز خواندن زمانی حرام می شود که در آن اشعار شرک آمیز یا لغو و زشت بکار برده شود وگرنه آواز سالم و بدور از اشعار منکر مباح است. به فتوای (5424) مراجعه کنید.

همچنین جایز است تا زنان در محافل عروسی در بین خود دف (بدون خلخال) بزنند و آواز بخوانند لی برای مردها جایز نیست.

از ام المومنین عایشه رضی الله عنها روایت است که: "پدرم ابوبکر بر من وارد شد در حالی که دو نفر از دختر بچه های انصار در مورد دلاورمردی های انصار در روز بعاث آواز می خواندند (و در روایتی دیگر آمده که دف می زدند) و البته خواننده گان خوبی نبودند! پس ابوبکر گفت: آیا مزمار شیطان در خانه رسول خدا؟! و آن روز  عید فطر بود، پس رسول الله صلی الله علیه و سلم فرمود: ای ابابکر! هر قومی عیدی دارد و این هم روز عید ماست" (صحیح است: صحیح سنن ابن ماجه ـ علامه آلبانی 1540)

همچنین از ام المومنین عایشه رضی الله عنها روایت است که پیامبر صلی الله علیه و سلم فرمودند: " امر ازدواج را آشکار سازید، و در مساجد آنرا انجام دهید، و در آن (مراسم ازدواج) دف بزنید " (روایت ترمذی و ابن ماجة)

 

غیر آن هرنوع ساز و موسیقی حرام است، مثلا زدن طبل در عروسی جایز نیست بلکه فقط باید با دف بسنده کرد. در حدیث صحیح از پیامبرصَلَّی اللَّهُ عَلَیْهِ وَآلِهِ وَسَلَّمَ  روایت شده است که فرمود: « لَیَکُونَنَّ مِنْ أُمَّتِی أَقْوَامٌ یَسْتَحِلُّونَ الْحِرَ وَالْحَرِیرَ وَالْخَمْرَ وَالْمَعَازِفَ »بخاری ( 5590) و ابوداود (4039)

« از میان امت من اقوامی خواهند بود که زنا و پوشیدن ابریشم و نوشیدن شراب و نواختن موسیقی را حلال می شمارند.» به فتوای (931) مراجعه کنید.

ولی خواندن آواز و ترانه و شعر حرام نیست؛ مگر آنکه مفهوم آن پوچ و یاوه باشد یا این که ترانه همراه با موسیقی و یا دیگر ابزار لهو باشد که در این صورت به خاطر آنچه با آن همراه است یا به خاطر مفهوم پوچش حرام است، اما ترانه خواندن به هنگام کارها و یا سردادن آوازی که شتربانان عرب هنگام راندن شتران می خوانند و شتر با شنیدن آن مست می شود و تند می رود.

 

والله اعلم

وصلی الله وسلم علی محمد وعلی آله وأصحابه والتابعین لهم بإحسان إلی یوم الدین

سایت جامع فتاوای اهل سنت و جماعت

IslamPP.Com